3-آثارهنري وادبي،نهفته درموزه هاوكتاب ها،جلوه گردرصداوتصوير،كلمه وكلام،برديواره هاي مسجدومحراب،جزئي از ميراث معنوي ماست.عالي ترين احساسات انساني پيوندخورده باملكوت الهي به دست وزبان هنرمندان بزرگ درطول تاريخ جاري شده است تامخاطب خودراهرجاوهرگاه كه باشدباخودهمراه وروحش راازآن زيبايي سرشارسازد.كيست كه خودراازاين سرمايةپربهره بي نيازبداند.اين سرمايه اختصاص به هيچ تمدني ندارد.هرچنددربسترفرهنگ خاصي رشدكرده وباليده،امابه هرحال خالق آن انسان است،هركجاكه باشدوچقدرنزديكندبه هم دردها،نيازها،احساسات وآرزوهاي او دراين گوشه وآن گوشةجهان. هنروادبيات مانندافكاروعقايد،حتي آنگاه كه به انحطاط وپستي مي گرايدازآن جاكه نمايانگرانحطاط انسان وعاقبت دوري او از معاني زيباوحقيقت هستي است،به همين اندازه(دقيقا"به همين اندازه)جزئي ازميراث معنوي انسان به شمارمي رود.آثارادبي وهنري به اندازه آثارفلسفي وعلمي ارزشمندند.اين هردودسته،تجربيات ذهن بشراست.

4-تمدن را مجموعه دست آوردهاي تلاش بشري دانسته اند وفرهنگ آن وجه ازتمدن است كه به ساخته هاي معنويِ انسان مربوط است.¹ ماحصلِ تلاش انسان براي بقا،وكنجكاوي وجسارت او براي كشف راه هاي رفع موانع رفاه،ساخته هاي مادي اوست كه معمولاًوخصوصاًدرمورد انسان هاي آغازين (وهر چه به اين سوتر كمتر )با مسألةبودن يا نبودن او درآميخته است،يعني پاسخي به نيازهاي حياتي.آنگاه كه او يعني بشر اوليه به چيزي جز تن مادي اش يعني شكم وشكار وخانه وزندگي وزن وبچه وباقي چيزهايي كه با چشم مي ديد و بادست لمس مي كرد،مي انديشيد،آن چه مي ساخت،يك دست آورد معنوي بود.او به خداي واحد يا خداهاي خياليش مي انديشيد،يا به ارواح و شياطيني كه مسلط برامور زندگي اش مي پنداشت وبه اموري ازين قبيل.والبته او بي شك درباره هستي وقوانين آن فكر مي كرد،صاحب علوم وفنوني بوده وزيبايي را مي شناخته.زيبايي به او حكم ميكرد غار نوشته ها وكشيده ها را از تناسب لازم بي بهره نگذارد،براي همسرش از عاج فيل،پوست گاوميش وشاخ وبرگ درختان يا دندان نيش يك حيوان وحشي بزرگ،يك گردن بند زينتي درست كند. ...ادامه دارد